Đàn ông thì đáng ghét

Pierre Bourdieu, lý thuyết gia khởi nguồn của khái niệm “trường văn học” (champ littéraire) ngày càng được nhiều nhà khoa học xã hội trẻ tuổi của Việt Nam nâng niu, cũng là tác giả tác phẩm kinh điển “Các quy tắc nghệ thuật” (Les Règles de l’art) cùng vô số thuật ngữ hữu dụng, đã bước vào đời sống sách vở Việt Nam dưới hình ảnh một nhà bình luận đầy sắc sảo về giới qua cuốn sách nhỏ “Sự thống trị của nam giới” (Lê Hồng Sâm dịch, NXB Tri Thức, “Tủ sách Tinh Hoa”). Bourdieu đã qua đời năm 2002 và ngày nay giới xã hội học cũng như triết học Pháp đang ở “pha” nghiền ngẫm, phê phán tác phẩm của ông.

Trong giới xã hội học Pháp từ nhiều chục năm nay người ta nói đến sự đối đầu giữa hai nhân vật xuất chúng và danh tiếng, cũng kỳ thú không kém sự đối đầu trí tuệ giữa Jean-Paul Sartre và Claude Lévi-Strauss trước đây: Pierre Bourdieu có một “địch thủ” rất xứng tài cân sức là Alain Touraine (ở Việt Nam tác phẩm “Phê phán tính hiện đại” của ông do Huyền Giang dịch được NXB Thế giới in trong loạt “sách tham khảo” đầy bí hiểm vào năm 2003 đã tạo ra một mối quan tâm nhất định từ phía những người thích tham khảo). Cùng là cựu học sinh trường Sư Phạm phố Ulm nhưng hai người như nước và lửa với nhau, tạo nên sự sôi động không ít phần gay gắt, và người ta quan tâm nhiều đến cả trí tuệ của hai ông lẫn bản thân cái sự không ưa nhau ấy. Cạnh tranh về trí tuệ thì hấp dẫn, và dù sao cũng không gây ra bạo lực trực tiếp, hoặc nếu có bạo lực thì cũng là “bạo lực tượng trưng” hay “bạo lực êm ái”, các khái niệm mà Bourdieu dùng để dẫn dắt chúng ta vào công cuộc khảo cứu truy vấn cái vị thế đáng sợ (hoặc đáng ghét) nhưng lại rất đỗi đương nhiên của đàn ông, ở khắp nơi nơi và khắp mọi quãng thời gian lịch sử.

Thử thử

Tình hình là đời tôi ghét nhất chuyển nhà, thì cứ phải chuyển nhà liên tục.

Đời đúng là không như là mơ và lắm người chúng ta thật là gà mờ :))

Cuối mùa xuân có nhiều người chết, người ta chết đi hàng ngày, và người chết cũ phải nhường chỗ cho người chết mới, như một truyện ngắn cực kỳ cay đắng của Milan Kundera từng chỉ ra. Mặc dù không được nhân văn cho lắm, nhưng dù sao thì chết bớt đi cũng là một giải pháp hay. Ít nhất là đỡ tắc đường. Tuy thế cũng có những cái chết gây tiếc nuối (gỡ gạc lại tí nhân văn). Pierre Assouline vẫn viết đều đặn, gần đây là một bài về Henri Meschonic. Chẳng mấy ai biết Meschonic là ai, chắc chắn thế, nhưng đó là một nhân vật quan trọng của lý thuyết văn học, ở dịch thuật và thơ ca (thời này ngay cả ở Pháp thơ cũng teo tóp hổn hển trong cơn hấp hối). Tác phẩm của Meschonic dày đặc, ít người đọc. Meschonic từng nói, khi bàn về nhịp điệu, là "sống đâu có đủ". Ừa, sống đâu có đủ. Meschonic cũng là một trong những người hiếm hoi trong giới nghiên cứu Pháp bàn về vấn đề tính hiện đại, trong Modernité modernité, cùng với hai người khác nổi bật hẳn lên là Alain Touraine: Critique de la modernité (Phê phán tính hiện đại, đã có bản dịch tiếng Việt), và Antoine Compagnon: Cinq paradoxes de la modernité (Năm nghịch lý của tính hiện đại, còn lâu mới có bản tiếng Việt). Trong khi đó đề tài này được giới nghiên cứu Đức và Anh-Mỹ cày xới ác liệt, từ thời của Georg Simmel cho đến Habermas, Jameson vân vân và vân vân.

Liếc qua một chút một quyển sách của Henri Meschonic, viết về Victor Hugo: Victor Hugo chắc chắn là nhân vật mang tính kinh thánh nhất của thơ ca Pháp. Yep, thơ ca.