Showing posts with label translation. Show all posts
Showing posts with label translation. Show all posts

Jul 24, 2025

Ponge: Proêmes

tiếp tục FP


(cũng tiếp tục "Boursophil" và "qqq")


Nếu André Breton pohète thì Francis Ponge proêmes.


Jul 14, 2025

you turn it on

"Car la Muse m'a fait l'un des fils de la Grèce."

(Gérard de Nerval, Myrtho)


Socrate & Confucius


Alcibiade

hay Về Bản tính con người

Nov 22, 2024

Tréc-na-mư

thừa tướng cầm quân trăm vạn


Đóng góp lớn hơn cả của huyền thoại Nga cho chúng ta, ngoài Baba-yaga, nhà chân gà, etc., hẳn là Tréc-na-mư.


Apr 21, 2024

Nỗi xúc động gọi là

(tiếp tục "Khái Hưng 2" và "cầm ô")


Pierre Reverdy viết essai dưới đây vào năm 1950, đăng trên Mercure de France, ngày 1 tháng Tám. Đấy là đã sau hơn 30 năm nhà thơ Reverdy làm thơ, ngay từ đầu đã gây kinh dị cho những người như André Breton, etc. Sự kinh dị ấy nằm chính ở chỗ: không thể bình thường hơn.


Nỗi xúc động gọi là thơ ấy

Pierre Reverdy

Apr 17, 2024

Bí mật của truyện

Bắt đầu một bài mới về Henry James, thì bài cũ cũng đã hoàn thành luôn.

Lần này, người bình luận James là Tzvetan Todorov (Todorov: tìm theo label sẽ có nhiều, nhưng lại có hai label, "todorov" và "tzvetan-todorov"). Nếu bài trước là một essay của một người cùng thời với James, thì essay của Todorov được viết hơn nửa thế kỷ sau khi James chết - và đó là cái nhìn của một lý thuyết gia văn học (Todorov chính là một trong những người làm văn chương James trở nên đáng chú ý trở lại, trong giới nghiên cứu).

Bài của Todorov, "Bí mật của truyện: Henry James" có thể tìm được trong một cuốn sách, Poétique de la Prose.

Feb 20, 2024

chuyển chương

Lần trước, đã là (trọn vẹn) một chương. Giờ, ta sẽ bắt đầu chuyển sang một chương khác.

(tiếp tục "Marcel Granet")

Đây là một "Chapitre VI" - vậy là đã có không ít chương, chẳng hạn như II, hoặc IV.


Chương VI: Truyền thống không mấy chắc chắn: James và nước Anh

Feb 8, 2024

Thanh niên Mỹ

Nhân vật ấy không chỉ là sử gia, mà còn bình luận văn chương Henry James: cuốn sách về James đó trong nhan đề cũng có từ "Muse" (giống như): La Muse démocratique. Henry James ou les pouvoirs du roman. Chương III của cuốn sách liên quan chặt chẽ đến những tác phẩm của James mà chúng ta đang quan tâm. Trong phân tích của tác giả, hai yếu tố lớn được dựa trên (trở thành nền tảng) là: Tocqueville và Irony.

(các trích dẫn từ Những người châu Âu và Vẽ một phụ nữ được lấy từ bản tiếng Việt đã in; các trích dẫn từ Daisy Miller được lấy từ bản tiếng Việt sắp in)


Chương III: Các thanh niên Mỹ trong cuộc phiêu lưu châu Âu

Feb 1, 2024

Montaigne: Về các câu thơ của Virgile

(tiếp tục "Hai mươi năm dịch thuật (phần tiếp theo)" và "La Bruyère")


Montaigne: Virgile không chỉ đưa Dante đi mà cũng trở thành đối tượng bình luận cho Montaigne.

Trong địa hạt Montaigne, bản thân văn bản đã là một việc quá khó và lằng nhằng, cho nên tốt nhất là tạm lờ nó đi, vào lúc này - luôn luôn có thể trở lại chuyện ấy sau. Bài (tức là "essai": Montaigne là người đặt ra từ "essai") dưới đây nằm trong Livre III, tức là phần cuối của Essais.


Dec 20, 2023

Dahlhaus, Chapter II

Giờ, có một "Chapter II", cho nên kết thúc luôn "Chapter IV"

(cũng đã tiếp tục: Bridge, Pablo Casals, Szabó Madga và Câu chuyện Baudelaire)


Chương II - Âm nhạc ở giữa sử tính và tính cách cảm năng

- Carl Dahlhaus

Nov 25, 2023

Chapter IV

Sau khi đã đi qua chapitre III, cái chương cửa ngõ để đi vào cái có thể gọi là tâm hồn của Stendhal: cái từ ấy - "tâm hồn" - đúng là hết sức nguy hiểm, nhưng ở địa hạt Stendhal thì đích xác nó lại rất quan trọng, ít nhất là make sense. (trong Rễ trời, Romain Gary miêu tả một nhân vật và nói rằng đấy là một người rất hiếm hoi không bị lố bịch khi nhắc đến lũ sư tử; cũng trong cuốn tiểu thuyết ấy, ông thấy tu dòng Tên, cứ hễ lúc nào nghe thấy từ "tâm hồn", là thót tim)


(tiếp tục "Owen")


Đời Henry Brulard

Chương 4

Nov 22, 2023

Tiệm thuốc lá

Đã - thực sự - xong "spleen Spleen": thật kỳ lạ, chính là nhờ Pessoa mà có thể hoàn thành được Baudelaire, một điều đã tưởng là không thể làm được.

Và, tiếp tục Pessoa: cũng như lần trước, đây là một bài thơ dài, nhưng lần này không phải "Alberto Caeiro" nữa, mà là "Alvaro de Campos".

(P)



Tiệm thuốc lá

 - Alvaro de Campos = Fernando Pessoa


Oct 8, 2023

Ondine (nữa)

"nữa": vì đã có

(như ai cũng biết)


Tới đây thì thực sự đi vào cái ở đó: lấy từ đó một thứ; thứ này lại chính là một Ondine nữa. Không ít người nằm trong vòng kiềm tỏa (sous le charme) của một nhân vật (một nhân vật nhưng lại không phải là nhân vật, chỉ có ở đó để tan biến mất) như Ondine.


(tiếp tục Stendhal)

Oct 3, 2023

Vie de

(đã có chuẩn bị)

(ở mức chung hơn)


Stendhal viết autob nhưng autob của Stendhal vừa rất autob lại vừa không thực sự là autob. Dẫu thế nào, người ta trông đợi đọc những gì thuộc autobiographie của Stendhal giải thích cho Julien Sorel, thì chính lại là ngược lại: Stendhal dùng Julien để giải thích cho mình. (Fabrice del Dongo thì thuộc quãng sau đoạn của autob)

Jul 22, 2023

Vài bài

tiếp tục Seferis, James, Forster, Sterne và Magris


Như đã nói, trong địa hạt Constantin Cavafy, rất dễ va phải Marguerite Yourcenar. Rất may (hay không may?) vì Yourcenar dịch thơ của Cavafy ra thành văn xuôi hết cả. Cavafy là một nhà thơ thuộc dạng chín chậm, rất rất chậm. Sau này, người ta tìm ra và in những bài thơ Cavafy làm khi còn trẻ: cả một hãi hùng lớn, vì chúng cứ như thể là sản phẩm của một nhân vật hạng ba hạng tư nào.

May 22, 2023

Hàu

đã đến được Francis Ponge, bậc thầy (tôi rất muốn nói thêm: "bí mật", giống khi George Steiner nói đến Ludwig Hohl, trong văn chương Đức; nhưng xét cho cùng Ponge không hẳn bí mật, cho dù cũng không thể nói đấy không phải là một nhân vật hết sức kín đáo, với một danh tiếng về thơ chẳng mấy rộng rãi: một nhà thơ cho happy - very - few) của văn chương Pháp (chẳng hạn, có thể nhìn vào mối quan hệ Ponge-Barthes)


(Ponge)

Mar 6, 2023

Hôtel Casanova

(đã xong "Europe", cũng tiếp tục "thời chúng ta (9)", "Nguyễn Văn Vĩnh là" và "Thomas Bernhard ở Việt Nam")


vì đây cũng là một bản dịch, nên cũng tiếp tục bản dịch ngay trước, và đây cũng là để bổ sung cho đó

(xung quanh Casanova: một, hai)

Feb 16, 2023

Ở lại đó, Maupassant

tiếp tục Maupassant

(cũng tiếp tục một nhà văn Normandie khác - cũng Normandie, như Maupassant)


Giờ đây (cái "giờ đây" này rất quan trọng), nếu muốn nhìn vào một văn chương như văn chương Maupassant, cần phải động đến một số khía cạnh, trong đó có sự phản chiếu lẫn nhau (điều kiện để tạo ra sự nhiều tầng, nhiều lớp). Giống trong âm nhạc, có các thème, các motif. Ở Maupassant, điều này được thể hiện ở những truyện ngắn: nhiều truyện chung chủ đề, một số truyện có nhiều version, etc. Nhưng cần nới rộng ra một chút.


Dec 19, 2022

Những câu chuyện (nữa)

tiếp tục (ấy)


Ở đó đã nói đến các câu chuyện của Vinci. Nhưng, tôi mới nhận ra, dường như ở đây Carnets của Vinci đang được khai thác một cách tích cực. Trước khi tìm hiểu tình hình kỹ hơn, thì tốt nhất là hẵng cứ (tạm) bỏ qua đã.

(kể từ đó đến nay - tức là giữa chừng - cũng đã có, trong những gì liên quan đến những câu chuyện; với nó - cái khối ấy - tôi vẫn đang nhìn, vì với các câu chuyện, nhìn là rất quan trọng)