một ca

tiếp tục v-l và cũng cả Schal

trở lại với nhân vật ấy, đã biến thành một ca (và lại còn là một ca nặng):

Balzac, năm nay

Nguyễn Văn Vĩnh ở giữa Molière và Balzac

Đã đến lúc - và đây là lần đầu tiên - chúng ta thực sự ở trước một khả năng: biết được thực sự Nguyễn Văn Vĩnh đã dịch sách như thế nào; công việc dịch sách ấy - lần đầu tiên - sẽ không còn mơ hồ giống như một huyền thoại, như cho đến giờ vẫn cứ vậy, nữa. Điều này kèm với nguy cơ: rất có thể huyền thoại sẽ còn lớn thêm lên, chứ không nhỏ đi - nhưng theo một nghĩa khác, một hướng khác.

Và điều này là trong bối cảnh, té ra ngay đến cả câu hỏi Nguyễn Văn Vĩnh đã dịch gì (chứ chưa cần, dịch như thế nào), chưa ai làm nổi. Kể cả những người được coi là chuyên gia về Nguyễn Văn Vĩnh, chuyên gia về báo chí, hay chuyên gia về văn học Việt Nam hiện đại, cận đại, đều không nói được chính xác tên các bản dịch của Nguyễn Văn Vĩnh. (c'est très comique: du Molière, toujours)

Sưu tầm tranh

(tiếp tục key, queue và quê)

đã lên đến đỉnh điểm, một hoạt động, ở đây: sưu tầm tranh - trong câu chuyện của sưu tầm không chỉ có sưu tầm sách (và không nên chỉ có mỗi sưu tầm sách)

Tôi tự hỏi, có kiệt tác văn chương nào về sự sưu tầm tranh hay không.

Câu chuyện của sưu tầm (6) Balzac

Trong câu chuyện của sưu tầm, có một số chủ đề (đối tượng) lớn: không phải chủ đề - đối tượng - nào cũng giống nhau (bằng nhau); nói một cách ngắn gọn, nếu không khó, thì không mấy có ý nghĩa; chính sự khó ấy làm nên độ hiếm, (một trong những) lẽ sống của sưu tầm.

Balzac là một chủ đề (đối tượng) như thế, và với Balzac cần quay trở lại với nhà sưu tầm Balzac lớn nhất: đây cũng chính là nhân vật khiến tôi muốn nhìn nhận Balzac từ một khía cạnh khác.

Tương tự, với đây, đã có thể thấy sự "đi ra ngoài hiệu sách" bắt đầu có ý nghĩa, và khả dĩ: khi đã xuất hiện một yếu tố mới - sự sưu tầm - thì cũng tức là: có một ngả đường mới; một lối thoát.

đây

cách đây tròn một năm (ở mức độ jour pour jour)

Madame de

đã có "một Madame" giờ lại thêm một Madame nữa

Lovenjoul

Sự anh hùng của cuộc sống hiện đại

"Comment, après tous les noms que je viens de citer, omettrais-je celui qui est resté pour nous le plus vivant, le plus cher, le nom du pauvre et grand Baudelaire?"

(Paul Claudel)

(tiếp tục "Arnim-Lewis-Maturin", "Dostoievski và Baudelaire", Toàn bộ câu chuyện của con người và Doistoievski viết thư)

Dostoievski rất ngắn

Vì Dostoievski thì rất dài, cho nên ta sẽ xem Dostoievski rất ngắn.

Chúng ta đã xem một số pha hypergraphia của châu Âu, chúng bùng nổ vào đầu thế kỷ 19: Chateaubriand, Leopardi, Kierkegaard, và tất nhiên Balzac hay kể cả Michelet. Chúng bùng nổ vì chúng cần phải bùng nổ, nếu không thì - nhưng thế hệ ngay tiếp theo thì ngược lại: toàn tập Flaubert và Baudelaire đặc biệt mỏng.

Như vậy là, ngay cả hypergraphia cũng dịch chuyển: như sóng, khởi đầu là Tây (và Bắc), nó đi sang Đông (tức là Dostoievski-Tolstoy).

Balzac và Dostoievski

(một nối nữa: nối giữa thế giới văn chương Dostoievski và thế giới văn chương Balzac; đường nối này thuộc vào số những gì không lộ ra một cách hiển nhiên, nhưng nếu làm được cho nó đi được vào thức trình hiện của phù điêu, thì sẽ)

(một người) Jean Giono

(trở lại với Jean Giono - nhưng nói đúng hơn, giờ mới bắt đầu)

tiền

"Nous promettons selon nos espérances, et nous tenons selon nos craintes."

"L'illusion des avares est de prendre l'or et l'argent pour des biens, au lieu que ce ne sont que des moyens pour en avoir."

(La Rochefoucauld)

(tiếp tục "tiếng Việt abc": ngôn ngữ học và Cao Xuân Hạo, cùng chuyện buông và ngẩng)

giọng nhỏ

"Tôi chết vì không chết."

(Saint Jean de la Croix)

"Sự sống thì không sống."

(Kürnberger)

"Chỉ cần nói nhỏ bớt đi, ngay lập tức thế giới sẽ lớn hơn, và đúng hơn."

(XYZ)

mê-lan-cholia

"giao hạnh phúc cho sầu muộn canh giữ"

(Giacomo Leopardi)

(đã tiếp tục "Vĩnh biệt mùa thu": không thể ngờ câu chuyện đã ngoặt hẳn sang "Sodome et Gomorrhe", tức là thế giới của gay và lesbian: "Bientôt, se retirant dans un hideux royaume/La Femme aura Gomorrhe et l'Homme aura Sodome" - Alfred de Vigny; cũng định tiếp tục luôn Diapsalmata, vì còn gì hơn so với Leopardi và Kierkegaard, nhưng hình như lại có cá mập cắn dây cáp)

Nguyễn Văn Vĩnh và Nguyễn Hải

tiếp tục câu chuyện Nguyễn Văn Vĩnh

(nhân tiện, đã tiếp tục bài "(Cái) tương lai của Bắc Kỳ" về tờ L'Avenir du Tonkin: lịch sử không được biết đến của một tờ báo khủng long, cũng như mối tương quan tờ báo-cuốn sách có thể đa dạng và sâu sắc đến mức nào; đồng thời cũng kết thúc luôn Mai-nương Lệ-cốt: như vậy, đây là lần đầu tiên một trong những bản dịch lớn của Nguyễn Văn Vĩnh đã trở lại trong sự toàn vẹn của nó)

tiếp Núp

tiếp tục câu chuyện Núp

(nhân tiện, cũng đã tiếp tục Mai-nương Lệ-cốt: anh chị (des Grieux và Manon) sau khi thoát khỏi nơi giam cầm, họ đi về đâu? và cũng tiếp tục Các phiêu lưu vào vùng phi thực tại tức thì của Max Blecher: đã qua chương thứ nhất, bắt đầu sang chương 2)


Tại sao một hình tượng văn chương như nhân vật Núp trong Đất nước đứng lên của Nguyên Ngọc lại có thể được trình hiện theo cách thức như vậy, trong thời chúng ta?

Bette và Pons

("Beth I hear you calling, but I can't come home right now")

cú Miếng da lừa Nguyễn Văn Vĩnh (thậm chí tôi còn đã xác định được, bản dịch siêu hạng ấy từng có hai version - trước khi biến mất vào hư vô, đấy là còn chưa nói đến khả năng về bản thảo: tôi nói điều này không hề vu vơ, vì từng có lần vì tình cờ, trên chặng đường lần theo dấu vết Nguyễn Văn Vĩnh, tôi đã thấy trên một tờ báo, trong cái số tưởng niệm Nguyễn Văn Vĩnh, bức ảnh chụp một phần nhỏ của một trang bản thảo - lúc đó, phần lớn các con của Nguyễn Văn Vĩnh đều còn sống và còn trẻ - chỉ một mảnh nhỏ đó thôi, liên quan đến bản dịch câu chuyện ngự lâm quân, đã khiến tôi nhìn ra vô số điều trong cách suy nghĩ của Nguyễn Văn Vĩnh) khiến tôi quay trở lại với Balzac - thêm một lần nữa

Miếng da lừa

Những tìm kiếm của tôi về Nguyễn Văn Vĩnh dịch giả, dần dà đã dẫn tôi đến với một nhìn nhận quan trọng: cần phải xem kỹ một khoảnh khắc, đó là khi Nguyễn Văn Vĩnh dịch Balzac. Vả lại, bản dịch Miếng da lừa có niên đại rất sớm trong cuộc dịch sách của Nguyễn Văn Vĩnh. Tôi nghĩ là tôi đã có thể khẳng định, Nguyễn Văn Vĩnh dịch Miếng da lừa của Balzac trước khi dịch Ba người ngự-lâm pháo-thủ của Alexandre Dumas. Công việc dịch sách của Nguyễn Văn Vĩnh - dường như - đã có thể thực sự bắt đầu khi tìm ra được đối tượng then chốt. Nguyên do của điều này (theo tôi, tất nhiên), nằm ở chỗ kích cỡ của Nguyễn Văn Vĩnh cần kích cỡ tương đương - và đó là Balzac (về kích cỡ Balzac, chủ yếu xem ởkia).

1789 (I) Burke-Michelet-Carlyle-Furet

như vậy là